کاهش ۱۰ درصدی تولید و مصرف سیمان؛ رکود ساخت‌وساز عمیق‌تر شد

دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان از کاهش حدود ۱۰ درصدی تولید و مصرف سیمان در کشور خبر داد و اعلام کرد: این افت نشان‌دهنده تشدید رکود در بخش ساخت‌وساز و پروژه‌های عمرانی است.

علی‌اکبر الوندیان در نشست خبری با اشاره به وضعیت صنعت سیمان گفت: در دوره مشابه سال ۱۴۰۳ حدود ۴۸.۳ میلیون تن سیمان تولید شده بود، اما این رقم در سال جاری با کاهش ۹.۴ درصدی مواجه شده که عملاً نزدیک به ۱۰ درصد افت تولید را نشان می‌دهد.

افت مصرف داخلی سیمان و کاهش فعالیت‌های ساختمانی

وی افزود: کاهش تولید در مصرف داخلی نیز کاملاً مشهود است. مصرف سیمان از حدود ۴۴ میلیون تن به ۳۹.۶ میلیون تن رسیده که بیانگر کاهش نزدیک به ۱۰ درصدی مصرف داخلی است. این افت به‌ویژه در ساخت‌وساز، صنعت ساختمان و پروژه‌های صنعتی به‌وضوح مشاهده می‌شود.

دبیر انجمن سیمان با تأکید بر نقش کلیدی این صنعت اظهار کرد: صنعت ساختمان یکی از صنایع پیشران اقتصاد است و سیمان به‌عنوان نبض این صنعت عمل می‌کند. کاهش مصرف سیمان نشانه‌ای جدی از رکود در بازار مسکن و پروژه‌های عمرانی است.

وضعیت صادرات سیمان در سال ۱۴۰۴

الوندیان با اشاره به صادرات سیمان گفت: صادرات در سال ۱۴۰۴ با جابه‌جایی زمانی ۷ تا ۸ ماهه همراه بوده و در مقاطعی کاهش داشته، اما در مجموع میزان صادرات معادل سال گذشته است.

وی افزود: بر اساس تصمیم جدید، صادرات سیمان صرفاً از طریق بورس کالا انجام می‌شود و صادرات از گمرکات تنها با گواهی صادراتی بورس کالا امکان‌پذیر است. این سازوکار اکنون در تمام مرزهای کشور اجرایی شده و موجب شفافیت کامل معاملات صادراتی سیمان شده است.

شفاف‌سازی بازار سیمان در بورس کالا

دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان تأکید کرد: امروز تمام اطلاعات مربوط به صادرات سیمان شامل نام کارخانه، مرز صادراتی، قیمت و حجم معامله به‌صورت شفاف روی تابلو بورس کالا قابل مشاهده است. این شفافیت، اعتماد خریدار و فروشنده را افزایش داده و بورس کالا نقش ضامن دوطرفه معاملات را ایفا می‌کند.

کاهش ۴۰ درصدی مصرف برق صنعت سیمان

الوندیان با اشاره به بحران انرژی گفت: محدودیت‌های انرژی یکی از چالش‌های اصلی صنعت سیمان است. از هفته گذشته تاکنون، مصرف برق واحدهای سیمانی حدود ۴۰ درصد کاهش یافته است.

وی توضیح داد: مصرف برق صنعت سیمان معمولاً حدود ۱۲۰۰ مگاوات است، اما اکنون این رقم به حدود ۶۰۰ مگاوات رسیده که تأثیر مستقیمی بر کاهش تولید و اختلال در زنجیره تأمین گذاشته است.

فشار محدودیت انرژی بر تولید و اشتغال

وی افزود: کارخانه‌های سیمان اغلب در مناطق محروم مستقر هستند و نقش مهمی در اشتغال مستقیم و غیرمستقیم، حمل‌ونقل و صنایع وابسته دارند. قطع برق و محدودیت سوخت، فشار سنگینی به این زنجیره وارد کرده و هزینه‌های تولید را افزایش داده است.

سرمایه‌گذاری در نیروگاه‌های خورشیدی و بازیافت انرژی

دبیر انجمن سیمان گفت: در حال حاضر حدود ۱۶۰ مگاوات نیروگاه خورشیدی در واحدهای سیمانی در حال نصب است و برای ۱۶۰ مگاوات دیگر نیز مجوز صادر شده است. همچنین سرمایه‌گذاری در نیروگاه‌های بازیافت حرارت که می‌توانند تا ۳۰ درصد برق مورد نیاز کارخانه‌ها را تأمین کنند، در دستور کار قرار گرفته اما نیازمند تأمین مالی است.

بحران نقدینگی در صنعت سیمان

الوندیان با اشاره به مشکلات مالی صنعت گفت: صنعت سیمان با کمبود شدید نقدینگی مواجه است. حدود ۶۵ درصد واحدها زیر نظر نهادهای دولتی و شبه‌دولتی فعالیت می‌کنند و بسیاری از کارخانه‌ها قدیمی بوده و نیازمند نوسازی هستند.

وی افزود: قیمت‌گذاری دستوری مانع از ایجاد سود کافی برای سرمایه‌گذاری شده و امکان توسعه زیرساخت‌های انرژی را محدود کرده است.

۲۰ میلیون تن ظرفیت بلااستفاده در صنعت سیمان

دبیر انجمن سیمان تصریح کرد: ظرفیت اسمی صنعت سیمان کشور نزدیک به ۹۰ میلیون تن است، اما تولید واقعی سال گذشته حدود ۷۱ میلیون تن بوده؛ به این معنا که حدود ۲۰ میلیون تن ظرفیت بلااستفاده وجود دارد.

وی هشدار داد: فعالیت زیر ظرفیت یا توقف‌های ناخواسته، خسارت‌های سنگینی به کوره‌ها و تجهیزات وارد می‌کند و هزینه تعمیر هر کوره می‌تواند به ۱۰ میلیارد تومان برسد.

افزایش هزینه‌ها و کاهش قیمت سیمان

الوندیان گفت: با وجود افزایش شدید هزینه‌های تولید، قیمت سیمان در بازار داخلی حتی در مقاطعی کاهشی بوده است. افزایش نرخ ارز هزینه قطعات، ماشین‌آلات و تجهیزات وارداتی را بالا برده، اما امکان افزایش متناسب قیمت سیمان وجود نداشته است.

افزایش شدید قیمت گازوئیل

وی افزود: قیمت گازوئیل از حدود ۸۰۰ تومان در اردیبهشت‌ماه به بیش از ۱۸ هزار تومان رسیده است. این در حالی است که حدود ۵۰ درصد سیمان تولیدی کشور در بازار آزاد و مصرف مادر عرضه می‌شود و فشار هزینه‌ای سنگینی به تولیدکنندگان وارد شده است.

رکود ساخت‌وساز ادامه‌دار است

دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان در پایان تأکید کرد: کاهش ۱۰ درصدی مصرف سیمان نشانه‌ای روشن از رکود ساخت‌وساز است. برخلاف سال‌های گذشته که افت مصرف محدود به تابستان بود، اکنون این رکود مستمر و تشدیدشده و پروژه‌های عمرانی دولت، طرح‌های مسکن و حتی پروژه‌های حوزه سلامت را نیز تحت تأثیر قرار داده است.